ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑ

Αποκατάσταση διαταραχών λόγου – ομιλίας σε παιδιά και ενήλικες, Έμμα Τερ-Γκεβορκιάν

ΤΟ ΠΑΙΔΙ ΜΟΥ ΤΡΑΥΛΙΖΕΙ – ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΩ; Ιανουαρίου 2, 2014

τραυλισμός

  •  Ο τραυλισμός δεν είναι ένα φυσιολογικό στάδιο ανάπτυξης του λόγου του παιδιού
  • Ο τραυλισμός δεν αποτελεί σκόπιμη ή μιμητική συμπεριφορά εκ μέρους του παιδιού
  • Ο τραυλισμός δεν είναι απλά ένα πρόβλημα ομιλίας  αλλά έχει ψυχολογικές και κοινωνικές προεκτάσεις
  • Η εκδήλωση των συμπτωμάτων του τραυλισμού δε βρίσκεται υπό τον έλεγχο του παιδιού
  • Ο τραυλισμός μπορεί να περνά φάσεις έξαρσης και ύφεσης, ακόμα και να εξαφανίζεται εντελώς για κάποια χρονικά διαστήματα
  • Σύμφωνα με σύγχρονες επιστημονικές απόψεις, ο τραυλισμός μπορεί να έχει κληρονομική προδιάθεση και να εκδηλώνεται κάτω από ορισμένες συνθήκες οι οποίες σχετίζονται με χαρακτηριστικά του παιδιού αλλά και με χαρακτηριστικά και αντιδράσεις του περιβάλλοντός του
  • Η εκδήλωση του τραυλισμού συχνά συνδέεται με συγκεκριμένους παράγοντες, γι’ αυτό και επηρεάζεται ανάλογα με την περίσταση και τα πρόσωπα που εμπλέκονται σε αυτή. ¨Ετσι το παιδί μπορεί να μην τραυλίζει με όλα τα πρόσωπα ή να τραυλίζει περισσότερο κατά τη διάρκεια μιας τηλεφωνικής συνομιλίας.
  • Συχνά τα συμπτώματα τραυλισμού στην ομιλία μπορεί να συνοδεύονται από άλλα προβλήματα και συμπτώματα άγχους , όπως για παράδειγμα αποφυγή βλέμματικής επαφής.
  • Η θεραπευτική παρέμβαση βοηθάει στην υποχώρηση των συμπτωμάτων του τραυλισμού και την βελτίωση του παιδιού σε πολλούς άλλους τομείς.
Advertisements
 

Το φάσμα του αυτισμού Νοέμβριος 14, 2012

Περισσότερα από 1 στα 150 παιδιά βρίσκονται αντιμέτωπα με το φάσμα του αυτισμού. Η έγκαιρη υποστήριξη εξασφαλίζει στο παιδί καλύτερη ποιότητα ζωής.

 

Τί είναι η ΔΕΠ-Υ; Οκτώβριος 5, 2012

Η ΔΕΠ-Υ (Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής – Υπερκινητικότητα) αναφέρεται σε άτομα που αντιμετωπίζουν προβλήματα διάσπασης της προσοχής και σωματικής υπερδραστηριότητας. Χαρακτηρίζεται από απροσεξία, διάσπαση της προσοχής, υπερκινητικότητα, δυσκολίες στην αφοσίωση στις σχολικές υποχρεώσεις ή τη συμμόρφωση σε υποδείξεις.
Η ΔΕΠ-Υ εμφανίζεται πιο συχνά σε αγόρια απ´ ότι στα κορίτσια. Συχνά η διαταραχή σχετίζεται με αρνητικές επιδόσεις στο σχολείο, καθυστέρηση μάθησης και επικοινωνίας. Επιπλέον, τα πεδιά με ΔΕΠ-Υ συχνά παρουσιάζουν γλωσσικές δυσκολίες ή ειδικές μαθησιακές ανάγκες.

 

 
 
 

Χαρακτηριστικές συμπεριφορές παιδιών με ΔΕΠ-Υ – Συμπτώματα

  • Ανησυχία-υπερκινητικότητα. Δεν μένουν για πολύ ώρα στο ίδιο μέρος ή στην ίδια δραστηριότητα.
  • Νευρικότητα, ασυγκράτητη και αδιάκοπη ομιλία, διακοπή τρίτων όταν μιλούν
  • Διάσπαση προσοχής και αδυναμία ολοκλήρωσης μιάς δραστηριότητας.
  • Δυσκολία συγκέντρωσης σε εργασίες.
  • Παρορμητικότητα (ξαφνικά κάνουν πράγματα χωρίς να το σκεφτούν).
  • Ανυπομονησία. Αδυνατούν να περιμένουν τη σειρά τους στην τάξη, σε παιχνίδια ή σε άλλες κοινωνικές καταστάσεις.

Τα παιδιά με ΔΕΠΥ μπορεί να παρουσίαζουν και άλλες δευτερογενείς δυσκολίες που είναι αποτέλεσμα των παραπάνω χαρακτηριστικών:

  • Καθυστέρηση στην ανάπτυξη του λόγου
  • Δυσκολία στην ανάγνωση
  • Κακή επίδοση στις σχολικές εργασίες
  • Κοινωνική ανωριμότητα – δυσκολεύονται να αναπτύσσουν και να διατηρούν φιλίες
  • Χαμηλή αυτοεκτίμηση
  • Επιθετικότητα – Δεν ανταποκρίνονται στην πειθαρχία και έχουν ξεσπάσματα θυμού
  • Κάνουν ανήσυχο ύπνο, αργούν να κοιμηθούν ή ξυπνούν πολύ νωρίς το πρωί.

Οδηγίες για γονείς και εκπαιδευτικούς

Γονείς, δάσκαλοι και καθηγητές πρέπει να καταλάβουν τη φύση των προβλημάτων της ΔΕΠ-Υ και στη συνέχεια να δημιουργήσουν μια συνεπή προσέγγιση στο σπίτι και στο σχολείο. Οι γονείς θα πρέπει να συμφωνήσουν μεταξύ τους στο πως θα υιοθετήσουν μια σταθερή προσέγγιση , ακόμα και αν έχουν κατανοήσει διαφορετικά τα προβλήματα. Η επικοινωνία μεταξύ της οικογένειας, των εκπαιδευτικών και των ιατρών θα βοηθήσει στην κατανόηση των δυσκολιών, στην παρακολούθηση της προόδου του παιδιού αλλά και θα ξεκαθαρίσει απορίες και θα εξασφαλίσει πως όλοι εργάζονται με κοινό στόχο – πράγμα που είναι εξαιρετικά σημαντικό. Με τον κατάλληλο χειρισμό τα παιδία με ΔΕΠ-Υ μπορούν να μάθουν να ελέγχουν τις αντιδράσεις τους, να συγκεντρώνονται καλύτερα και να ολοκληρώνουν εργασίες στο σχολείο.

Παρακάτω αναφέρονται ορισμένες «τεχνικές» με τις οποίες θα μπορούσατε να βοηθήσετε ένα παιδί με ΔΕΠ-Υ:

  • Ενημερώστε το παιδί εκ των πρωτέρων για το τι θα κάνει ή πείτε του πότε είναι η σειρά του. Χρησιμοποιήστε απλές, ξεκάθαρες και άμεσες οδηγίες.
  • Δίνετε μόνο μία οδηγία κάθε φορά και αποφύγετε μεγάλες και πολύπλοκες εντολές. Προχωρήσετε στην επόμενη δραστηριότητα μόνο όταν το παιδί έχει ολοκληρώσει την προηγούμενη.
  • Αποφύγετε τις γενικεύσεις. Μη του λέτε να είναι «φρόνιμο» ή  «να συμπεριφέρεται καλά». Περιγράφετε την απαιτούμενη συμπεριφορά ξεκάθαρα – μην υποθέσετε ότι το παιδί ξέρει τι εννοείτε.
  • Να επιβραβεύετε το παιδί για την καλή συμπεριφορά.
  • Έχετε ένα δομημένο ημερήσιο πρόγραμμα με ξεκάθαρους κανόνες και ρουτίνες.
  • Δώστε προσοχή στην καλή συμπεριφορά. Δείξετε στο παιδί πως είστε ευχαριστημένοι με την συμπεριφορά  του και επιβραβευστε το. Μην ξεχνάτε ότι τα παιδιά με ΔΕΠ-Υ έχουν χαμηλή αυτοεκτίμηση.

πηγή: noesi.gr

 

Είναι το παιδί μου έτοιμο να πάει στο σχολείο; Σεπτεμβρίου 2, 2012

Το καλοκαίρι έφτασε στο τέλος του, ήρθε ο Σεπτέμβρης και ξεκινά μια νέα σχολική χρονιά. Τα παιδιά του νηπιαγωγείου θα γίνουν μαθητές της Α’ τάξης δημοτικού, γεγονός που προκαλεί χαρά αλλά και άγχος κυρίως στους γονείς που αναρωτιούνται αν το παιδί τους είναι αρκετά ώριμο για να μπορέσει να ενταχθεί ομαλά στο καινούριο περιβάλλον, να ανταπεξέλθει στις νέες απαιτήσεις και να αποκτήσει τις γνώσεις που προσφέρει το σχολείο. Αναρωτιούνται δηλαδή εάν το παιδί τους έχει τη λεγόμενη σχολική ετοιμότητα.
 
 
 
 
 
Τι είναι η σχολική ετοιμότητα;
 
Ο όρος «σχολική ετοιμότητα» αφορά τις δεξιότητες εκείνες που πρέπει να έχει το παιδί ώστε να μπορεί να κατακτήσει τις νέες γνώσεις-δεξιότητες που του προσφέρει το σχολείο. Οι δεξιότητες αυτές δεν είναι μόνο γνωστικές αλλά και κοινωνικές.
 
 
Παρακάτω αναφέρονται βασικές δεξιότητες που πρέπει να έχει κατακτήσει ένα παιδί για να είναι έτοιμο για το σχολείο:

  • Να είναι σε θέση να αυτοεξυπηρετείται (να μπορεί δηλαδή να ντύνεται, να τρώει, να πηγαίνει στην τουαλέτα μόνο του)
  • Να μπορεί να συνεργάζεται με άλλα παιδιά
  • Να είναι σε θέση να ακολουθεί απλούς κανόνες
  • Να είναι σε θέση να διατηρεί την προσοχή του, ώστε να ακούει τι του λέει κάποιος και να ολοκληρώνει μια δραστηριότητα σε λογικό χρονικό διάστημα για την ηλικία του
  • Να προσανατολίζεται στο χώρο και στο χρόνο και να γνωρίζει έννοιες όπως πάνω-κάτω, μπροστά-πίσω, πριν-μετά, χτες-σήμερα-αύριο.
  • Να έχει βασική σωματογνωσία (να αναγνωρίζει και να ονομάζει βασικά μέρη του σώματός του)
  • Να γνωρίζει τα χρώματα και τα βασικά σχήματα
  • Να μπορεί να γράφει και να αντιγράφει το όνομά του
  • Να έχει αναπτύξει φωνολογική ενημερότητα. Δηλαδή, να χωρίζει λέξεις σε συλλαβές και ήχους και το αντίθετο – να συνδέει ήχους για να φτιάχνει συλλαβές (π.χ. «π» + «α» = «πα») και να κάνει τις συλλαβές λέξεις (π.χ. «πα» + «πι» = «παπί»)
  • Να έχει ακουστική αντίληψη – να μπορεί δηλαδή να αναγνωρίζει και να μιμείται ήχους
  • Να χρησιμοποιεί ολοκληρωμένες προτάσεις
  • Να έχει ανεπτυγμένο λεξιλόγιο. Να χρησιμοποιεί ουσιαστικά, ρήματα και επίθετα, τον αόριστο και τον παρατατικό χρόνο των ρημάτων και δευτερεύουσες προτάσεις.
  • Να μπορεί να περιγράψει μια ιστορία δομημένα και οργανωμένα, με αρχή, μέση και τέλος. (more…)
 

Τί είναι οι Ειδικές Μαθησιακές Δυσκολίες; Ιουνίου 7, 2012

Ο όρος «Ειδικές Μαθησιακές Δυσκολίες» αναφέρεται σε μια ειδική κατηγορία δυσκολιών που αφορούν ελλείψεις στην εκμάθηση των σχολικών ικανοτήτων. Εκφράζονται με έντονη δυσκολία του μαθητή στην απόκτηση των ικανοτήτων ανάγνωσης, γραφής – ορθογραφίας και γραπτής έκφρασης και αριθμητικών δεξιοτήτων. Έτσι η επίδοση του μαθητή στις παραπάνω δεξιότητες είναι σαφώς χαμηλότερη από την αναμενόμενη για την χρονολογική του ηλικία, την νοημοσύνη του και την τάξη που φοιτά.

 
 
 
Οι Ε.Μ.Δ. χωρίζονται σε 3 κατηγορίες:

1. Διαταραχή της Ανάγνωσης (Δυσαναγνωσία)

Ο μαθητής παρουσιάζει δυσκολία στην ανάγνωση και στην κατανόηση της ανάγνωσης.

2. Διαταραχή της Γραφής – γραπτής έκφρασης και ορθογραφικά δεξιοτήτων ( Δυσγραφία, Δυσορθογραφία, Δυσκολία στην Οργάνωση του Γραπτού Λόγου)

3. Διαταραχή των Μαθηματικών (Δυσαριθμησία)

Η Διαταραχή των Μαθηματικών είναι η πιο σπάνια από τις Ε.Μ.Δ.

Είναι σημαντικό να τονιστεί πως οι παραπάνω δυσκολίες δεν οφείλονται σε χαμηλή νοημοσύνη, νευρολογικές ή  συναισθηματικές διαταραχές η κάποια αισθητηριακή μειονεξία, αν και μπορεί να συνυπάρχουν με αυτές.
 
 

Πότε να απευθυνθώ στους ειδικούς;
 
 

Ζητήστε τη βοήθεια των ειδικών εάν το παιδί σας παρουσιάζει μερικές από τις παρακάτω δυσκολίες:
 

Ανάγνωση

• διαβάζει αργά, συλλαβιστά, με δισταγμό
• παραλείπει, προσθέτει ή αντικαθιστά γράμματα, συλλαβές ή και λέξεις
• δυσκολεύεται στην κατανόηση του κειμένου
 

Γραφή

• παραλείπει, προσθέτει ή αντικαθιστά γράμματα, συλλαβές ή και λέξεις
• σημειώνει πολλά ορθογραφικά λάθη, ακόμα και σε λέξεις που έχει διδαχθεί συστηματικά
• τα γράμματά του είναι δυσνόητα, κάνει πολλές μουντζούρες
• δεν τηρεί τα σημεία στίξης
• αντιστρέφει γράμματα (π.χ. 3 αντί για ε)
• μπερδεύει γράμματα που «μυάζουν» ακουστικά ( π.χ. β/φ, δ/θ, γ/χ, σ/ζ) ή οπτικά (π.χ. ο/α)
• κολλάει λέξεις μεταξύ τους ή αφήνει κενά εκεί που δεν πρέπει
• δυσκολεύεται στην οργάνωση του γραπτού κειμένου, έχει κακή σύνταξη, χρησιμοποιεί μικρές προτάσεις, κάνει επαναλήψεις
• χρειάζεται πολύ χρόνο για τις γραπτές του εργασίες
 

Μαθηματικά

• δυσκολεύεται να αναγνωρίσει μαθηματικά σύμβολα (+,-)
• δυσκολεύεται στην αντιγραφή αριθμών, πράξεων, στην χρήση «κρατούμενου»
• αντιστρέφει αριθμούς (π.χ. 17 αντί για 71)
• δυσκολεύεται να μάθει την προπαίδεια
 

Άλλες Δυσκολίες

• δυσκολία στον προσανατολισμό στον χώρο και στο χρόνο (πάνω-κάτω, πρίν-μετά, δεξιά-αριστερά, ώρα, μέρες, μήνες, εποχές)
• δυσκολία στο λόγο – στην προφορά πολυσύλλαβων λέξεων ή λέξεων με συμπλέγματα, στην διαφοροποίηση των γραμμάτων που συγγενεύουν ακουστικά (β-δ, φ-θ κλπ) κ.α.
• δυσκολία στην μνήμη και στην συγκέντρωση
• δυσκολία στην οργάνωση της μελέτης, της εργασίας και του χρόνου του
• προσπαθεί να προσελκύσει την προσοχή με αρνητικό τρόπο
• χαμηλή αυτοεκτίμηση

 

Γλωσσική ανάπτυξη Οκτώβριος 19, 2011

Filed under: Γλωσσική ανάπτυξη — Λογοθεραπεία @ 12:05 πμ
Tags: , , ,

Η ανάπτυξη της επικοινωνίας και της ομιλίας είναι πολύ σημαντική για το παιδί αλλά και για την οικογένειά του. Βοηθάει το παιδί να εκφράζει τις ανάγκες, τις επιθυμίες και τα συναισθήματά του, να σκέφτεται και να μαθαίνει. Συμβάλλει στην ανάπτυξη κοινωνικών σχέσεων και στην αυτοεκτίμησή του, διευκολύνοντας την επαφή με συνομηλίκους.

Η επικοινωνία με το παιδί ξεκινάει από τη γέννηση του, με μη λεκτικούς τρόπους, όπως το χάδι, η αγκαλιά, το βλέμμα, το γέλιο και το κλάμα. Αργότερα, περνώντας από διάφορα αναπτυξιακά στάδια και χρησιμοποιώντας τη μίμηση, το παιδί αρχίζει να επικοινωνεί λεκτικά.

Η γλωσσική ανάπτυξη συντελείται παράλληλα με την σωματική και γνωστική  ανάπτυξη του παιδιού. Kάθε παιδί είναι μοναδικό και έχει το δικό του μοναδικό τρόπο ανάπτυξης. Υπάρχουν  όμως στάδια – ορόσημα στην γλωσσική του ανάπτυξη. Γνωρίζοντάς τα μπορούμε  να παρακολουθούμε την εξέλιξή του και να το βοηθάμε όπου χρειάζεται.  Παρακάτω αναφέρονται τα τυπικά στάδια εξέλιξης του λόγου σε κάθε ηλικία.

0 – 3 μηνών

  • Γελάει, κλαίει
  • Παράγει διάφορους ανάμικτους ήχους (κυρίως φωνήεντα)
  • Αντιδρά σε ήχους, στρέφει το κεφάλι προς την πηγή τους

3 – 6 μηνών

  • Κλαίει  διαφορετικά για διάφορες ανάγκες
  • Επαναλαμβάνει συχνά τον ίδιο ήχο

6 – 9 μηνών

  • Κατανοεί απλές οδηγίες
  • Λέει «μαμά» και «μπαμπά»
  • Ανταποκρίνεται στο άκουσμα του ονόματός του
  • Καταλαβαίνει ναι/όχι
  • Αντιδρά σε ήχους (γυρίζει το κεφάλι για να εντοπίσει την πηγή τους)
  • Παράγει ήχους που μοιάζουν με λέξεις
  • Αρχίζει να μιμείται ήχους από το περιβάλλον του

9 – 12 μηνών

  • Χρησιμοποιεί κινήσεις για να εκφραστεί, όπως «γεια» και «παλαμάκια»
  • Αρχίζει να χρησιμοποιεί λέξεις (2-3)

1 – 2 ετών

  • Ονομάζει οικεία αντικείμενα και πρόσωπα
  • Λέει το όνομά του
  • Σχηματίζει  προτάσεις με 2-3 λέξεις
  • Κατανοεί σύνθετες οδηγίες (π.χ. «Πάρε το παιχνίδι και βάλτο στο τραπέζι.»)
  • Χρησιμοποιεί 5-20 λέξεις (18 μηνών)
  • Χρησιμοποιεί 20-50 λέξεις (2 ετών)
  • Σχηματίζει ερωτήσεις με 2 λέξεις

2 – 3 ετών

  • Σχηματίζει προτάσεις 4-5 λέξεων
  • Κάνει ερωτήσεις χρησιμοποιώντας «τι», «που» και «γιατί»
  • Χρησιμοποιεί κάποιες προθέσεις
  • Κατανοεί απλές ερωτήσεις και οδηγίες
  • Αναγνωρίζει βασικά μέρη του σώματος
  • Καταλαβαίνει απλές ιστορίες
  • Φτιάχνει αρνητικές προτάσεις (π.χ. όχι πάω)
  • Χρησιμοποιεί έως και 300 λέξεις
  • Κουβεντιάζει μόνο του ή με τα παιχνίδια του
  • Συμμετέχει σε παιδικά τραγούδια με κίνηση

3 – 4 ετών

  • Η ομιλία του παιδιού πλησιάζει πιο πολύ σε αυτή των ενηλίκων σε ότι αφορά την γραμματική και το συντακτικό
  • Αναγνωρίζει τα βασικά χρώματα
  • Μπορεί να πει μια ιστορία και να μεταφέρει μια ιδέα
  • Έχει λεξιλόγιο περίπου 1000 λέξεων εκ των οποίων χρησιμοποιεί περίπου τις 500
  • Κατανοεί τις χωρικές έννοιες (πάνω- κάτω, μέσα – έξω..)
  • Κατανοεί τις έννοιες «μέρα» και «νύχτα»
  • Χρησιμοποιεί πιο ολοκληρωμένες προτάσεις
  • Διηγείται μέρος μιας ιστορίας

4 – 5 ετών

  • Αναγνωρίζει βασικά σχήματα
  • Ρωτάει «ποιος» και «γιατί»
  • Χρησιμοποιεί σύνθετες προτάσεις
  • Προφέρει σωστά σχεδόν όλα τα σύμφωνα (εκτός από λ/ρ/σ)
  • Μιλάει χωρίς σοβαρά συντακτικά και γραμματικά λάθη
  • Περιμένει τη σειρά του
  • Μετράει ως το 5

5 – 6 ετών

  • Προφέρει όλα τα σύμφωνα και τα συμπλέγματά τους καθαρά
  • Γνωρίζει βασικές αντίθετες έννοιες
  • Αναπαράγει μια ιστορία με τη βασική της πλοκή
  • Κατανοεί τις έννοιες «ίδιο»/»διαφορετικό»
  • Χρησιμοποιεί σύνθετες προτάσεις
  • Κάνει ερωτήσεις για να αποκομίσει πληροφορίες
  • Χρησιμοποιεί τους γραμματικούς χρόνους μέλλοντα, αόριστο και ενεστώτα
  • Μπορεί να κατανοήσει και να χρησιμοποιήσει χρονικές έννοιες, όπως «χτες», «σήμερα», «αύριο»
  • Χρησιμοποιεί γύρω στις 2200 λέξεις
  • Μπορεί να αφηγηθεί μια ιστορία δίνοντας την αρχή, τη μέση και το τέλος

7 – 11 ετών

  • Αποκτά λογική σκέψη
  • Εκφράζεται διαφορετικά στο γραπτό από τον προφορικό λόγο
  • Μπορεί να προσαρμόσει τον τρόπο που μιλάει με βάση την ηλικία, το επίπεδο, τις γνώσεις, τη σχέση του με το συνομιλητή.

Πότε πρέπει να ανησυχώ;

Εάν το παιδί σας είναι ήδη 2 ετών και δεν έχει αρχίσει να μιλάει δεν θα πρέπει να πανικοβάλλεστε! Σύμφωνα με έρευνες στη ηλικία αυτή ένα στα δέκα παιδιά εμφανίζει γλωσσική καθυστέρηση. Ωστόσο η τακτική της υπομονετικής αναμονής δε θα πρέπει να παρατείνεται υπερβολικά. Η καθυστέρηση του λόγου ή η διαταραχή στην ομαλή γλωσσική εξέλιξη μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την ψυχολογία, τη συμπεριφορά και τις σχέσεις του παιδιού.  Η παρέμβαση πρέπει να ξεκινήσει γύρω στην ηλικία των τριών ετών. Ο λογοθεραπευτής έχει ως στόχο να βοηθήσει το παιδί να αναπτύξει την ικανότητα του λόγου και της ομιλίας σύντομα. Η έγκαιρη παρέμβαση είναι πάντα πιο αποτελεσματική!!!